TÜBİTAK destekli proje ile ithal edilen sığır sağlığı sensörleri yerlileştiriliyor. Sivas, Atatürk, ETÜ ve EBYÜ iş birliğiyle geliştirilen sensörler, hayvan sağlığını anlık takip edecek.
TÜBİTAK-1005 Ulusal Yeni Fikirler ve Ürünler Araştırma Destek Programı kapsamında desteklenen proje ile sığır sağlığı anlık olarak takip edilecek. Sivas Bilim ve Teknoloji Üniversitesi koordinasyonunda yürütülen çalışmaya Atatürk Üniversitesi, Erzurum Teknik Üniversitesi (ETÜ) ve Erzincan Binali Yıldırım Üniversitesi (EBYÜ) de dahil oldu.
Projenin temel amacı, büyük ölçüde ithal edilen rumen sensör boluslarının yerli imkanlarla geliştirilerek Türkiye’deki hayvancılık sektöründe dijital dönüşümü hızlandırmak ve sığır sağlığını sürekli izlemektir.
EBYÜ Elektrik-Elektronik Mühendisliği Bölümü Dr. Öğr. Üyesi Agah Oktay Ertay, geliştirilen rumen sensör bolusunun sığır sağlığını iyileştirmeyi hedeflediğini belirtti. Ertay, bu projenin Türkiye’deki sığır yetiştiriciliğinde süt ve et verimini artırmayı amaçladığını söyledi.
Sensör, hayvanın midesindeki ‘rumen’ bölgesine yerleştiriliyor. Bu sayede hayvanın mide sıcaklığı ve pH değerleri sürekli olarak dijital ortama aktarılıyor. Elde edilen veriler sayesinde hayvanın genel durumu, kızgınlık zamanı, et kapasitesi ve olası hastalıklar hakkında öngörülerde bulunulabiliyor.
Ertay, rumen sensör bolusu kullanan ülkelerde buzağı ölümlerinin %2-3 seviyesindeyken, Türkiye’deki oranın yaklaşık %15 olduğunu vurguladı. Geliştirilecek yerli ürünün yaygınlaşmasıyla bu oranın düşürülmesi hedefleniyor.
Polimer malzemeden üretilen sensör, hayvanın midesine zarar vermeden 5 yıldan fazla kalabiliyor. Elde edilen veriler veterinerler ve çiftçiler tarafından tabletler aracılığıyla incelenerek hayvan sağlığı hakkında anlık kararlar alınmasına olanak tanıyor.
18 aylık proje süresince 10 hayvan üzerinde testler yapılacak. Projenin başarıyla tamamlanması, tarım ve hayvancılıkta dijitalleşmeye katkı sağlayarak Türkiye’deki sığır sayısının artırılması hedefine destek olacak.
